گوگل که سال‌ها برای حل مشکل چنددستگی (Fragmentation) نسخه‌های مختلف اندروید تلاش کرده و به موفقیت‌های بزرگی رسیده بود، اکنون با سیاست‌های جدید خود در قبال مدل هوش مصنوعی درون‌دستگاهی Gemini Nano، نوع جدیدی از چنددستگی را ایجاد کرده است. این رویکرد باعث شده تا گوشی‌های پرچم‌دار با وجود داشتن سخت‌افزار قدرتمند و مشابه، به ویژگی‌های هوش مصنوعی یکسانی دسترسی نداشته باشند و این محدودیت‌ها بیشتر تجاری یا بر اساس زمان عرضه دستگاه به نظر می‌رسند تا محدودیت‌های فنی.
پایان نسبی بحران قدیمی به‌روزرسانی اندروید
در گذشته، چنددستگی اندروید یکی از بزرگ‌ترین نقاط ضعف این سیستم‌عامل بود؛ جایی که گوشی‌ها به دلیل عدم پشتیبانی سازندگان و اپراتورها، در نسخه‌های قدیمی اندروید باقی می‌ماندند. گوگل برای حل این مشکل اقدامات بزرگی انجام داد. در سال ۲۰۱۱۲، این شرکت با انتقال APIها به Play Services امکان به‌روزرسانی قابلیت برنامه‌ها را بدون نیاز به آپدیت سیستم‌عامل فراهم کرد. سپس با معرفی Project Treble در سال ۲۰۱۷ و Project Mainline در سال ۲۰۱۹، معماری اندروید را به‌گونه‌ای تغییر داد که بخش‌های حیاتی سیستم‌عامل مستقیماً از طریق گوگل‌پلی قابل به‌روزرسانی باشند.
با تعهد شرکت‌های تراشه‌سازی مانند کوالکام (پشتیبانی ۸ ساله از Snapdragon 8 Elite در فوریه ۲۰۲۵) و مدیاتک (تراشه‌های Dimensity 9400 و ۸۴۰۰) و همچنین اقدام شرکت‌هایی مثل سامسونگ، گوگل و آنر در ارائه ۷ سال پشتیبانی نرم‌افزاری برای پرچم‌داران خود، مشکل به‌روزرسانی‌های اندروید تا حد زیادی برطرف شد. اما درست در زمانی که این بحران رو به پایان بود، گوگل مشکل جدیدی را آغاز کرد.
آغاز چنددستگی جدید با نسخه‌های مختلف Gemini Nano
مدل هوش مصنوعی Gemini Nano که به صورت درون‌دستگاهی و به لطف سرویس AICore (معرفی‌شده در اندروید ۱۴) اجرا می‌شود، اکنون به عامل اصلی چنددستگی جدید تبدیل شده است. گوگل این مدل را در چهار نسخه مختلف توسعه داده است:
- نسخه اول (v1): مدل صرفاً متنی که با گوگل Pixel 8 معرفی شد.
- نسخه دوم (v2): مدل چندوجهی با قابلیت پردازش تصویر و صدا که با سری Pixel 9 عرضه شد.
- نسخه سوم (v3): معرفی‌شده با سری Pixel 10 و گوشی سامسونگ Galaxy S26.
- نسخه چهارم (v4): معرفی‌شده با گوشی‌های تاشو Galaxy Z Fold 8 و Z Flip 8 و همچنین سری Pixel 11 با قابلیت‌های پیشرفته‌تر مانند تشخیص دست‌خط پیچیده، OCR ارتقایافته و مصرف انرژی کمتر.
مشکل اصلی اینجاست که قابلیت‌های پیشرفته‌تر هوش مصنوعی گوگل تحت عنوان Gemini Intelligence، تنها روی نسخه‌های v3 و v4 اجرا می‌شوند و به حداقل ۱۲ گیگابایت رم نیاز دارند. با این حال، دستگاه‌هایی مانند Pixel 9 و Galaxy S25 همچنان روی نسخه v2 باقی مانده‌اند. عجیب‌تر اینکه گوشی Galaxy S26 مجهز به نسخه v3 است، در حالی که گوشی‌های تاشو Z Fold 8 و Z Flip 8 با وجود بهره‌مندی از همان تراشه Snapdragon 8 Elite Gen 5، به نسخه v4 مجهز شده‌اند.
بررسی اسناد توسعه‌دهندگان گوگل نشان می‌دهد که این محدودیت‌ها ناشی از ضعف سخت‌افزاری نیست. برای مثال، گوگل اخیراً بدون اعلام رسمی، مستندات خود را به‌روزرسانی کرده و سری Pixel 9 را از نسخه v2 به v3 ارتقا داده است، اما این گوشی‌ها همچنان به قابلیت‌های Gemini Intelligence دسترسی ندارند. این موضوع نشان می‌دهد که ارتقای نسخه‌های Gemini Nano از نظر فنی امکان‌پذیر است، اما گوگل به دلایل تجاری یا اولویت‌بندی زمان عرضه، دسترسی کاربران گوشی‌های قدیمی‌تر را به این فناوری‌ها محدود نگه داشته است.